Hitit tabletlerine göre İ.Ö. 17. yüzyılda Ordu, Kaşkalar’ın ülkesi ve Hitit hakimiyetinde idi. (İ.Ö. 1700
- 1200) Hititler’den sonra bölgeye Frigler (İ.Ö. 1200 - 670), sonra da Kimmer’ler hakim oldu. (İ.Ö.
676 - 546)
Yunan tarihçi Ksenophon (M.Ö. 431) “Onbinlerin Dönüşü” adlı eserinde Ordu yöresinin yerli halkı
olarak Kolhlar, Halibler, Mossinoikler ve Tibarenler’den bahseder. Tibarenler’in merkezi de Ünye idi.
Kimmerler döneminde Miletoslular, yörenin kıyı kesiminde ticaret kolonileri kurdular.Kimmerler’den sonra
hakimiyet, Med ve Persler’in (M.Ö. 547 - 334) eline geçti.
Mithridates’in kurduğu Pont Satraplığı İ.Ö. 280 – İ.S. 63 tarihleri arasında üç buçuk asırlık bir ömür
sürdü. VI. Mithradates’in oğlu Pharnakes’in bu bölgeye hakim olduğu ve adından dolayı buralara
Pharnakia denildiği biliniyor. Bu kral 25 yıl Romalılar’a direndi ve sonunda teslim oldu. Böylece Pontus
kıyıları Roma ve Bizans hakimiyetine geçti.
Ordu ve yöresi (1207 - 1461) tarihleri arasında Trabzon Devleti’nin yönetiminde kaldı. Bu devleti
de Fatih Sultan Mehmet (1461) ortadan kaldırdı. Ancak Ordu ve yöresi Osmanlılar tarafından değil,
1270’lerden 1380’lere kadar uzanan süreç içerisinde Hacıemiroğulları’nın mücadeleleri sonunda fethedildi.
1396 yılında Türkler bütün varlıklarıyla bölgeye bölükler halinde yerleştiler ve Hacıemiroğulları
Beyliği halkı bir ordu biçiminde örgütlendiği için başkentlerine de Ordu adı verildi.
Hacıemiroğulları Beyliği de 1427 yılında Osmanlı Devleti’ne ilhak edilmiştir. Ordu şehri bugünkü yerinde
XVIII. Yüzyıl sonlarında teşekkül etmeye başlamıştır. Fatih Sultan Mehmet tarafından 1455 yılında
yaptırılan Tahrir Defteri’ne göre Ordu yöresinin resmi adı, Vilayet - i Canik - i Bayramlu idi.
Ordu 1920 yılına kadar Trabzon Vilayeti’ne bağlı bir kaza iken 17 Nisan 1920 tarih ve 69 sayılı
“Ordu Müstakil Livası Teşkiline Dair Kanunla” merkezi Ordu olmak üzere Canik Sancağı’na bağlı olan
Fatsa kazası da Ordu’ya bağlanmış ve müstakil Ordu Livası teşkil edilmiştir.
1923 yılında “sancak” adı “vilayet” olarak değiştirilerek, bugünkü mülki taksimatta Ordu Vilayeti
olarak yerini almıştır.
Prof. Dr. Bahaeddin YEDİYILDIZ
|
